PUBLIKACJE
Miejsce pracy w resocjalizacji na przykładzie Zakładu Poprawczego w Studzieńcu Drukuj
    Instytucja Zakładu Poprawczego na terenach polskich ma 130-letnią tradycję. Placówka, którą kieruję powstała w 1876 r. z inicjatywy Prezesa Sądu Apelacyjnego Księstwa Warszawskiego Józefa Wieczorkowskiego i nosiła wówczas nazwę Osady Rolniczo – Rzemieślniczej w Studzieńcu dla nieletnich przestępców. Z samej nazwy wynikało,iż ważnym elementem w organizacji funkcjonowania tej osady będzie nauka rzemiosła oraz pracy na roli. Stworzono więc szeroki program nauki zawodów wśród których były takie zawody jak: rolnik, ogrodnik, szewc, krawiec, piekarz, stolarz, ślusarz, murarz, a każdy nieletni oprócz ukończenia zawodu w danym rzemiośle, musiał również uczyć się pracy na roli. Przez cały okres funkcjonowania tej instytucji rola pracy i przygotowania zawodowego była jednym z najważniejszych celów. Należy stwierdzić, iż wartość oddziaływania poszczególnych środków wychowawczych oceniamy według ich wyników. O ile chodzi o pracę jako środek wychowawczy to należy zdać sobie jasno sprawę z różnicy jaka zachodzi między pedagogiczną wartością pracy, a wszelkimi innymi wartościami. Gdy o ekonomicznej, artystycznej, naukowej wartości pracy sądzimy według tego jaka jest jej wartość zewnętrznego wyniku, a więc wytworzonego towaru, dzieła sztuki lub odkrycia naukowego, to sądząc o wychowawczej wartości pracy bierzemy pod uwagę nie tyle wartość wypracowania lub innego zewnętrznego wytworu (bezwzględna wytworów wychowanka jest zazwyczaj niewielka), co wynik wewnętrzny, polegający na udoskonalaniu się wewnętrznym, poznawaniu swojej wartości pod tym względem. Nie ulega bowiem wątpliwości, że siły fizyczne wychowanka jak umysłowe i moralne mogą pod wpływem pracy wzmagać się, doskonalić i organizować.
Zmieniony ( 12.03.2009. )
Czytaj całość…
 
POWSTANIE TOWARSZYSTWA OSAD ROLNYCH Drukuj

130 lat temu powstał pierwszy na ziemiach polskich zakład poprawczy ,dla nieletnich przestępców. Jest to jedna z najstarszych placówek tego typu w Polsce.   Historia tej najstarszej w kraju placówki jest przykładem działalności pedagogicznej ludzi, którzy rozumiejąc potrzeby młodzieży "trudnej wychowawczo" stworzyli tę placówkę i re­alizowali w niej na przestrzeni lat wypracowane systemy wychowawcze. Kolejne pokolenia kontynuując tradycje postępowej myśli pedagogicznej stanowią ogniwa łańcucha współcześnie rozumianego systemu resocjalizacji nieletnich.

       Historia Zakładu Poprawczego w Studzieńcu związana jest z utwo­rzeniem w dawnym Królestwie Polskim za zgodą władz zaborcy rosyjskiego Towarzystwa Osad Rolnych i Przytułków Rzemieślniczych. Towarzystwo Osad Rolnych powstało w dniu 20.02.1871 r. z inicjatywy prezesa Sądu Apelacyjnego Królestwa Polskiego Józefa Wieczorkowskiego. Istniało ono aż do wybuchu II wojny światowej pod zmienioną w 1922 r. nazwą jako Warszawskie Towarzystwo Patronatu nad Nieletnimi. Miało ono w swoim programie organizowanie zakładów poprawczych dla nieletnich przestępców i opiekę nad nimi po ich zwolnieniu.

       Józef Wieczorkowski jako główy inicjator umieszczania nieletnich poza więzieniem dla dorosłych zaproponował utworzenie i zor­ganizowanie pierwszego w kraju zakładu, w którym zajęto by się ich poprawą i przygotowaniem do uczciwego życia w społeczeństwie.

       Zabiegi J. Wieczorkowskiego spotkały się z żywym oddźwiękiem w społeczeństwie. Rosła liczba członków Towarzystwa, w którego szeregach działali prawie wszyscy wybitniejsi działacze spośród inteligencji, ziemiaństwa i duchowieństwa.

       Idea Towarzystwa Osad Rolnych związana z utworzeniem zakładu dla nieletnich spotkała się z poparciem wielu czołowych przedstawicieli życia kulturalnego kraju. Gorącym propagatorempowstania osady zakładowej w Studzieńcu był miedzy innymi znany pisarz Bolesław Prus. W "Kronikach Tygodniowych" zachęcał społeczeństwo do zbierania funduszy na cel budowy placówki. Fundusze te pieczołowicie zbierano. Wśród wielu sponsorów świadczących na rzecz budowy zakładu w Studzieńcu wymienić należy nie tylko przedstawicieli z kręgu zamożnego ziemiaństwa, inteligencji, duchowieństwa, ale i uboższych warstw społeczeństwa. 

       Towarzystwo rozpoczęło prace od podstaw. Trzeba było bowiem wypracować system wychowawczy dla przyszłego zakładu, dostosować do niego plan zabudowań, zdobyć odpowiedni teren, zgromadzić potrzebne środki materialne i przystąpić do budowy. Rezultatem zabiegów Towarzystwa było nadanie mu na mocy u-chwały Komitetu do Spraw Królestwa Polskiego z dn. 17.12.1872 r. obszaru leśnego o powierzchni 117 morgów (ok. 80 ha) oszacowanego na 2 200 rubli. Grunty te położone w powiecie skierniewickim objęło Towarzystwo w posiadanie 16.04.1873 r. Teren ten zwiększył się następnie przez dodatkowe nadanie osady Huta (25 morgów). 

       Towarzystwo przyjęło wiec plan zabudowy osady dostosowany ściśle do systemu wychowawczego jaki miał być wypracowany w przyszłym zakładzie. Zabudowania Studzieńca (nazwa zapożyczona od pobliskiej wsi) stworzyć miały samodzielną osadę. Zakład powstał w oparciu o wzory kolonii francuskiej dla nieletnich w Mettray (pod Tours). Otwarcie osady w Studzieńcu nastąpiło 14 maja 1876 r. Pierwotny system studzieniecki dzielił wychowanków na małe 15-osobowe grupki chłopców. Każda z nich wraz ze swoim wychowawcą zajmowała oddzielny tylko dla niej przeznaczony domek. Grupę taką nazywano w Studzieńcu oddziałem lub rodziną, a wychowawcy ojcem rodziny. Od kandydatów na wychowawców żądano uprawnień do nauczania.

       "Urządzenie wewnętrzne dla Osady Rolniczo Rzemieślniczej w Studzieńcu z 1892 r." to zbiór przepisów w których przywiązywano szczególna w a g e do utrzymywania w rodzinach właściwej atmosfery wychowawczej. Wychowanie zespołowe łączyło się w jednolita organizację i nierozerwalna całość z wychowaniem indywidualnym, któremu służył podział według stopnia poprawy na cztery klasy. Ogromne zasługi w realizacji założeń pierwszego w Polsce zakładu poprawczego dla nieletnich położyli przede wszystkim sam inicjator budowy osady Józef Wieczorkowski oraz właściwy twórca wychowawczego systemu studzienieckiego Walenty Miklaszewski. Obaj często odwiedzali Studzieniec. Do dziś istnieje jeszcze w Studzieńcu zielono - biały sztandar ofiarowany i wręczony wychowankom osobiście przez J. Wieczorkowskiego w pierwsza rocznicę otwarcia osady. Zieleń miała budzić nadzieję, że wychowankowie droga pracy, której emblematy umieścił na sztandarze odzyskają niewinność (kolor biały). Realizacja systemu studzienieckiego pod ciągłym ogólnym nadzorem W. Miklaszewskiego i kierownictwem pierwszego dyrektora Zakładu Z. Zajewskiego (1876 - 1884) dała znakomite wyniki.

       Studzieniec celowością i doskonałością swej organizacji prześcignął nawet kolonię Mettray, a twórca systemu   W. Miklaszewski w 1882 r. na posiedzeniu Zarządu Towarzystwa z dumą twierdził, iż zakład studzieniecki ze swym systemem i działalnością jest znany poza granicami kraju. W 1883 r. działalność Studzicńca spotkała się z publiczną pochwała na posiedzeniu Sejmu Krajowego we Lwowie. Bardzo dobrą ocenę wpisał też zakładowi w 1884 r. Dyrektor Głównego Zarządu Więzień w Petersburgu. 

Zmieniony ( 12.03.2009. )
 
www.gpstudzieniec.pl